درد دندان زیر روکش میتواند به دلایل مختلفی مانند پوسیدگی، التهاب عصب، عفونت ریشه، ترک دندان، مشکل لثه یا بلند بودن روکش ایجاد شود. شناخت نشانهها و مراجعه بهموقع میتواند از آسیب بیشتر به دندان و نیاز به درمانهای پیچیدهتر جلوگیری کند.
روکش دندان معمولاً برای محافظت از دندانی که ضعیف شده، ترک خورده، عصبکشی شده یا بخش زیادی از ساختار خود را از دست داده است استفاده میشود. با این حال، روکش فقط سطح بیرونی دندان را میپوشاند و دندان، ریشه و لثه اطراف آن همچنان نیاز به مراقبت دارند.
به همین دلیل، احساس درد زیر روکش موضوعی نیست که بتوان آن را نادیده گرفت. گاهی درد فقط هنگام خوردن غذای سفت احساس میشود، گاهی با سرما و گرما تشدید میشود و گاهی به شکل ضرباندار یا همراه با تورم لثه دیده میشود. هر یک از این حالتها میتواند سرنخی درباره علت اصلی مشکل باشد.
چه زمانی مراجعه فوری لازم است؟
اگر درد دندان زیر روکش با تورم صورت یا لثه، تب، ترشح چرک، بوی بد مداوم دهان، لق شدن روکش یا درد شدید و ضرباندار همراه است، مراجعه به دندانپزشک را به تأخیر نیندازید. مشکل در بلع یا تنفس، بهویژه همراه با تورم، نیازمند ارزیابی اورژانسی است.
چرا دندان زیر روکش درد میگیرد؟
دندانپزشک با معاینه، بررسی وضعیت لثه، تست حساسیت دندان، کنترل نحوه تماس دندانها و در صورت نیاز تهیه عکس رادیوگرافی، علت درد را مشخص میکند. در ادامه با رایجترین دلایل درد دندان زیر روکش آشنا میشوید.
پوسیدگی دندان زیر یا اطراف روکش
یکی از مهمترین علتهای درد، پوسیدگی دندان زیر روکش است. اگر بین لبه روکش و دندان فاصله کوچکی ایجاد شود، مواد غذایی و باکتریها میتوانند به این ناحیه راه پیدا کنند. این اتفاق ممکن است بهمرور زمان باعث پوسیدگی حاشیه دندان شود.
پوسیدگی زیر روکش همیشه در مراحل ابتدایی با چشم دیده نمیشود؛ به همین دلیل معاینههای دورهای اهمیت زیادی دارند. حساسیت به شیرینی، درد با سرما و گرما، گیر کردن غذا کنار روکش، بوی بد دهان یا احساس فشار در یک دندان میتواند از نشانههای احتمالی پوسیدگی باشد.
نکته: پوسیدگی در مراحل اولیه میتواند محدودتر درمان شود؛ اما اگر به عصب دندان برسد، ممکن است نیاز به درمان ریشه دندان و در برخی موارد تعویض روکش وجود داشته باشد.
التهاب عصب یا عفونت ریشه دندان
گاهی دندان قبل از نصب روکش به عصبکشی نیاز داشته، اما مشکل عصب هنوز بهطور کامل مشخص نشده است. در برخی موارد نیز دندانی که قبلاً عصبکشی شده، به علت عفونت مجدد در کانال ریشه یا اطراف نوک ریشه دچار درد میشود.
درد ضرباندار، احساس بلند بودن دندان، درد هنگام فشار، تورم لثه یا ایجاد جوش چرکی روی لثه میتواند به التهاب یا عفونت ریشه مربوط باشد. این مشکل با مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک برطرف نمیشود و نیاز به تشخیص دندانپزشک دارد.
در مواردی که عفونت باعث تشکیل آبسه شود، تشخیص و درمان بهموقع اهمیت بیشتری پیدا میکند. برای آشنایی با این وضعیت، مقاله آبسه دندان را مطالعه کنید.
بلند بودن روکش یا فشار نامتعادل هنگام جویدن
اگر روکش حتی مقدار کمی بلندتر از حالت طبیعی باشد، هنگام بستن دهان یا جویدن، فشار ابتدا روی همان دندان وارد میشود. این فشار اضافه میتواند باعث درد، احساس سنگینی دندان، حساسیت هنگام گاز زدن و حتی ناراحتی در عضلات فک شود.
خوشبختانه در بسیاری از موارد، این مشکل با تنظیم دقیق سطح روکش توسط دندانپزشک برطرف میشود. بنابراین اگر بعد از نصب روکش احساس میکنید دندان شما زودتر از دندانهای دیگر تماس پیدا میکند، بهتر است آن را سریع مطرح کنید.
ترک دندان یا ریشه زیر روکش
دندانی که قبلاً ضربه دیده، پوسیدگی وسیع داشته یا فشار زیادی تحمل کرده است، ممکن است دچار ترکهای ریز شود. بعضی از ترکها فقط هنگام جویدن درد ایجاد میکنند و برخی دیگر هنگام برداشتن فشار از روی دندان باعث درد تیز و ناگهانی میشوند.
ترکهای سطحی در بعضی موارد قابلترمیم هستند، اما اگر ترک تا ریشه امتداد پیدا کرده باشد، انتخاب درمان به محل و شدت آسیب بستگی دارد. به همین علت، بررسی درد مداوم هنگام جویدن روی یک روکش را نباید به تأخیر انداخت.
التهاب لثه اطراف روکش
گاهی منشأ درد، خود دندان نیست و از لثه اطراف روکش شروع میشود. اگر پلاک میکروبی در مرز لثه و روکش تجمع پیدا کند یا لبه روکش با لثه هماهنگی کافی نداشته باشد، التهاب لثه ایجاد میشود.
خونریزی هنگام مسواک، قرمزی، تورم، حساسیت هنگام لمس لثه، بوی بد دهان یا احساس سوزش در اطراف روکش از نشانههای رایج التهاب لثه هستند.
تمیز کردن اصولی ناحیه، جرمگیری در صورت نیاز و معاینه دندانپزشک میتواند به کنترل این مشکل کمک کند. برای آشنایی بیشتر با جرمگیری و عوارض احتمالی آن، مقاله آیا جرمگیری دندان ضرر دارد؟ را بخوانید.
حساسیت موقت پس از نصب روکش
کمی حساسیت به سردی، گرمی یا فشار در روزهای اول بعد از نصب روکش ممکن است طبیعی باشد؛ زیرا دندان و بافتهای اطراف آن در حال سازگار شدن با وضعیت جدید هستند. با این حال، این حساسیت باید بهتدریج کمتر شود.
اگر درد بیشتر شد، بیش از چند روز ادامه پیدا کرد، مانع جویدن شد یا بهصورت ضرباندار درآمد، دیگر نباید آن را یک حساسیت موقت در نظر گرفت و باید برای بررسی مراجعه کنید.
برای درد دندان زیر روکش چه باید کرد؟
بهترین اقدام، تشخیص علت درد است. استفاده زیاد از مسکن یا تحمل درد برای مدت طولانی ممکن است فقط نشانهها را پنهان کند و باعث شود درمان در زمان مناسب انجام نشود. درمان صحیح با توجه به علت اصلی انتخاب میشود.
روش درمان بر اساس علت درد
اگر روکش بلند باشد: دندانپزشک سطح روکش را بهدقت تنظیم میکند تا فشار جویدن بین دندانها به شکل متعادل تقسیم شود.
اگر پوسیدگی زیر روکش وجود داشته باشد: ممکن است لازم باشد روکش باز شود، پوسیدگی درمان گردد و سپس با توجه به وضعیت دندان، روکش قبلی یا روکش جدید استفاده شود.
اگر عصب یا ریشه دندان درگیر باشد: درمان ریشه یا درمان مجدد ریشه میتواند برای کنترل عفونت و حفظ دندان انجام شود.
اگر مشکل از لثه باشد: جرمگیری، درمان التهاب لثه و اصلاح روش مسواک و نخ دندان به کاهش درد و خونریزی کمک میکند.
اگر ترک دندان وجود داشته باشد: نوع درمان بر اساس عمق و محل ترک تعیین میشود و ممکن است از ترمیم تا درمان ریشه یا راهکارهای دیگر متغیر باشد.
تا زمان مراجعه به دندانپزشک چه کارهایی میتوان انجام داد؟
اگر دندان زیر روکش درد میکند، تا زمان معاینه میتوانید با رعایت نکات زیر از تشدید درد و آسیب بیشتر جلوگیری کنید.
با سمت دردناک دهان، غذاهای سفت و چسبنده نجوید.
از نوشیدنیها و غذاهای بسیار سرد، داغ یا شیرین که درد را تشدید میکنند، دوری کنید.
اطراف روکش را با مسواک نرم و نخ دندان بهآرامی تمیز کنید.
در صورت نیاز، مسکن را فقط با توجه به شرایط جسمی و توصیه پزشک یا داروساز مصرف کنید.
از قرار دادن آسپرین، الکل، سیر یا مواد دیگر روی دندان و لثه خودداری کنید.
بدون نظر دندانپزشک آنتیبیوتیک مصرف نکنید.
بر اساس راهنمای انجمن دندانپزشکی آمریکا درباره آبسه دندان ، درد، تورم، قرمزی لثه، طعم بد دهان و تب میتوانند از نشانههای عفونت باشند و نیاز به بررسی حرفهای دارند.
چگونه از درد دندان زیر روکش پیشگیری کنیم؟
روکش دندان هم مانند دندان طبیعی به مراقبت روزانه نیاز دارد. رعایت بهداشت دهان و مراجعه منظم برای معاینه میتواند احتمال پوسیدگی و التهاب اطراف روکش را کاهش دهد.
مسواک و نخ دندان روزانه
دندانها را دو بار در روز با خمیردندان حاوی فلوراید مسواک بزنید و ناحیه بین دندانها و اطراف روکش را با نخ دندان تمیز کنید.
معاینههای دورهای
در معاینه منظم، پوسیدگیهای اولیه، التهاب لثه، لق شدن روکش یا نشانههای فشار نامتعادل زودتر تشخیص داده میشوند.
پرهیز از فشار زیاد
جویدن یخ، شکستن آجیل با دندان و مصرف مکرر غذاهای بسیار سفت میتواند به روکش و دندان زیر آن آسیب بزند.
کنترل دندانقروچه
اگر شبها دندانقروچه دارید یا فک خود را فشار میدهید، موضوع را با دندانپزشک در میان بگذارید؛ ممکن است نایتگارد برای شما مناسب باشد.
جمعبندی
درد دندان زیر روکش همیشه به معنای تعویض روکش نیست، اما نشانهای است که نباید نادیده گرفته شود. پوسیدگی، التهاب عصب، عفونت ریشه، ترک دندان، التهاب لثه و بلند بودن روکش از علتهای شایع هستند. مراجعه زودهنگام میتواند درمان را سادهتر کند و شانس حفظ دندان را افزایش دهد.
سؤالات متداول درباره درد دندان زیر روکش
پاسخ به رایجترین پرسشها درباره علت درد، درمان و وضعیت دندان زیر روکش.
آیا درد دندان زیر روکش خودبهخود خوب میشود؟
حساسیت خفیف بعد از نصب روکش ممکن است بهمرور کمتر شود، اما درد مداوم، شدید یا تکرارشونده باید توسط دندانپزشک بررسی شود.
آیا درد دندان زیر روکش یعنی روکش خراب شده است؟
نه لزوماً. درد میتواند به دلیل پوسیدگی، عفونت ریشه، التهاب لثه، ترک دندان یا بلند بودن روکش ایجاد شود. تشخیص علت نیاز به معاینه دارد.
آیا برای درمان درد زیر روکش باید روکش را برداشت؟
نه همیشه. اگر مشکل از تماس دندانها یا التهاب لثه باشد، ممکن است بدون برداشتن روکش درمان انجام شود. در صورت پوسیدگی یا نیاز به درمان ریشه، دندانپزشک درباره باز کردن روکش تصمیم میگیرد.
درد هنگام جویدن روی روکش نشانه چیست؟
درد هنگام جویدن میتواند ناشی از بلند بودن روکش، فشار نامتعادل، ترک دندان، التهاب اطراف ریشه یا مشکل در لثه باشد.
آیا دندان عصبکشیشده زیر روکش هم درد میگیرد؟
بله. عفونت مجدد ریشه، ترک دندان، التهاب لثه یا فشار زیاد روی روکش میتواند باعث درد دندان عصبکشیشده شود.
دریافت نوبت معاینه دندانپزشکی
اگر درد دندان زیر روکش ادامه دارد، هنگام جویدن احساس فشار میکنید یا لثه اطراف روکش متورم شده است، بهتر است علت مشکل توسط دندانپزشک بررسی شود.
برای بررسی وضعیت دندان و انتخاب درمان مناسب، میتوانید از طریق صفحه دریافت نوبت معاینه اقدام کنید.
دریافت نوبت معاینهاین مطلب صرفاً برای آگاهی عمومی است و جایگزین معاینه و تشخیص دندانپزشک نیست.


