درد دندان زیر روکش میتواند به دلایل مختلفی مانند پوسیدگی، التهاب عصب، عفونت ریشه، ترک دندان، مشکل لثه یا بلند بودن روکش ایجاد شود. شناخت نشانه ها و مراجعه به موقع، میتواند از آسیب بیشتر به دندان و نیاز به درمان های پیچیده تر جلوگیری کند.
روکش دندان معمولا برای محافظت از دندانی که ضعیف شده، ترک خورده، عصب کشی شده یا بخش زیادی از ساختار خود را از دست داده است استفاده میشود. با این حال، روکش فقط سطح بیرونی دندان را میپوشاند و دندان، ریشه و لثه اطراف آن همچنان نیاز به مراقبت دارند.
به همین دلیل، احساس درد زیر روکش موضوعی نیست که بتوان آن را نادیده گرفت. گاهی درد فقط هنگام خوردن غذای سفت احساس میشود، گاهی با سرما و گرما تشدید میشود و گاهی به شکل ضربان دار یا همراه با تورم لثه دیده میشود. هر یک از این حالت ها میتواند سرنخی درباره علت اصلی مشکل باشد.
چرا دندان زیر روکش درد میگیرد؟
دندانپزشک با معاینه، بررسی وضعیت لثه، تست حساسیت دندان، کنترل نحوه تماس دندان ها و در صورت نیاز تهیه عکس رادیوگرافی، علت درد را مشخص میکند. در ادامه با رایج ترین دلایل درد دندان زیر روکش آشنا میشوید.
پوسیدگی دندان زیر یا اطراف روکش
یکی از مهم ترین علت های درد، پوسیدگی دندان زیر روکش است. اگر بین لبه روکش و دندان فاصله کوچکی ایجاد شود، مواد غذایی و باکتری ها میتوانند به این ناحیه راه پیدا کنند. این اتفاق ممکن است به مرور زمان باعث پوسیدگی حاشیه دندان شود.
پوسیدگی زیر روکش همیشه در مراحل ابتدایی با چشم دیده نمیشود؛ به همین دلیل معاینه های دوره ای اهمیت زیادی دارند. حساسیت به شیرینی، درد با سرما و گرما، گیر کردن غذا کنار روکش، بوی بد دهان یا احساس فشار در یک دندان میتواند از نشانه های احتمالی پوسیدگی باشد.
التهاب عصب یا عفونت ریشه دندان
گاهی دندان قبل از نصب روکش به عصب کشی نیاز داشته، اما مشکل عصب هنوز به طور کامل مشخص نشده است. در برخی موارد نیز دندانی که قبلا عصب کشی شده، به علت عفونت مجدد در کانال ریشه یا اطراف نوک ریشه دچار درد میشود.
درد ضربان دار، احساس بلند بودن دندان، درد هنگام فشار، تورم لثه یا ایجاد جوش چرکی روی لثه میتواند به التهاب یا عفونت ریشه مربوط باشد. این مشکل با مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک برطرف نمیشود و نیاز به تشخیص دندانپزشک دارد.
بلند بودن روکش یا فشار نامتعادل هنگام جویدن
اگر روکش حتی مقدار کمی بلندتر از حالت طبیعی باشد، هنگام بستن دهان یا جویدن، فشار ابتدا روی همان دندان وارد میشود. این فشار اضافه میتواند باعث درد، احساس سنگینی دندان، حساسیت هنگام گاز زدن و حتی ناراحتی در عضلات فک شود.
خوشبختانه در بسیاری از موارد، این مشکل با تنظیم دقیق سطح روکش توسط دندانپزشک برطرف میشود. بنابراین اگر بعد از نصب روکش احساس میکنید دندان شما زودتر از دندان های دیگر تماس پیدا میکند، بهتر است آن را سریع مطرح کنید.
ترک دندان یا ریشه زیر روکش
دندانی که قبلا ضربه دیده، پوسیدگی وسیع داشته یا فشار زیادی تحمل کرده است، ممکن است دچار ترک های ریز شود. بعضی از ترک ها فقط هنگام جویدن درد ایجاد میکنند و برخی دیگر هنگام برداشتن فشار از روی دندان باعث درد تیز و ناگهانی میشوند.
ترک های سطحی در بعضی موارد قابل ترمیم هستند، اما اگر ترک تا ریشه امتداد پیدا کرده باشد، انتخاب درمان به محل و شدت آسیب بستگی دارد. به همین علت، درد مداوم هنگام جویدن روی یک روکش را نباید به تاخیر انداخت.
التهاب لثه اطراف روکش
گاهی منشا درد، خود دندان نیست و از لثه اطراف روکش شروع میشود. اگر پلاک میکروبی در مرز لثه و روکش تجمع پیدا کند یا لبه روکش با لثه هماهنگی کافی نداشته باشد، التهاب لثه ایجاد میشود.
خونریزی هنگام مسواک، قرمزی، تورم، حساسیت هنگام لمس لثه، بوی بد دهان یا احساس سوزش در اطراف روکش از نشانه های رایج التهاب لثه هستند. تمیز کردن اصولی ناحیه، جرم گیری در صورت نیاز و معاینه دندانپزشک میتواند به کنترل این مشکل کمک کند.
حساسیت موقت پس از نصب روکش
کمی حساسیت به سردی، گرمی یا فشار در روزهای اول بعد از نصب روکش ممکن است طبیعی باشد؛ زیرا دندان و بافت های اطراف آن در حال سازگار شدن با وضعیت جدید هستند. با این حال، این حساسیت باید به تدریج کمتر شود.
اگر درد بیشتر شد، بیش از چند روز ادامه پیدا کرد، مانع جویدن شد یا به صورت ضربان دار درآمد، دیگر نباید آن را یک حساسیت موقت در نظر گرفت و باید برای بررسی مراجعه کنید.
برای درد دندان زیر روکش چه باید کرد؟
بهترین اقدام، تشخیص علت درد است. استفاده زیاد از مسکن یا تحمل درد برای مدت طولانی، ممکن است فقط نشانه ها را پنهان کند و باعث شود درمان در زمان مناسب انجام نشود. درمان صحیح با توجه به علت اصلی انتخاب میشود.
تا زمان مراجعه به دندانپزشک چه کارهایی میتوان انجام داد؟
- با سمت دردناک دهان، غذاهای سفت و چسبنده نجوید.
- از نوشیدنی و غذاهای بسیار سرد، داغ یا شیرین که درد را تشدید میکنند دوری کنید.
- اطراف روکش را با مسواک نرم و نخ دندان به آرامی تمیز کنید.
- در صورت نیاز، مسکن را فقط با توجه به شرایط جسمی و توصیه پزشک یا داروساز مصرف کنید.
- از قرار دادن آسپرین، الکل، سیر یا مواد دیگر روی دندان و لثه خودداری کنید.
- بدون نظر دندانپزشک آنتی بیوتیک مصرف نکنید.
بر اساس راهنمای انجمن دندانپزشکی آمریکا درباره آبسه دندان، درد، تورم، قرمزی لثه، طعم بد دهان و تب میتوانند از نشانه های عفونت باشند و نیاز به بررسی حرفه ای دارند.
چگونه از درد دندان زیر روکش پیشگیری کنیم؟
روکش دندان هم مانند دندان طبیعی به مراقبت روزانه نیاز دارد. رعایت بهداشت دهان و مراجعه منظم برای معاینه میتواند احتمال پوسیدگی و التهاب اطراف روکش را کاهش دهد.
جمع بندی
درد دندان زیر روکش همیشه به معنای تعویض روکش نیست، اما نشانه ای است که نباید نادیده گرفته شود. پوسیدگی، التهاب عصب، عفونت ریشه، ترک دندان، التهاب لثه و بلند بودن روکش از علت های شایع هستند. مراجعه زودهنگام میتواند درمان را ساده تر کند و شانس حفظ دندان را افزایش دهد.
سوالات متداول
آیا درد دندان زیر روکش خود به خود خوب میشود؟
حساسیت خفیف بعد از نصب روکش ممکن است به مرور کمتر شود، اما درد مداوم، شدید یا تکرارشونده باید توسط دندانپزشک بررسی شود.
آیا درد دندان زیر روکش یعنی روکش خراب شده است؟
نه لزوما. درد میتواند به دلیل پوسیدگی، عفونت ریشه، التهاب لثه، ترک دندان یا بلند بودن روکش ایجاد شود. تشخیص علت، نیاز به معاینه دارد.
آیا برای درمان درد زیر روکش باید روکش را برداشت؟
نه همیشه. اگر مشکل از تماس دندان ها یا التهاب لثه باشد، ممکن است بدون برداشتن روکش درمان انجام شود. در صورت پوسیدگی یا نیاز به درمان ریشه، دندانپزشک درباره باز کردن روکش تصمیم میگیرد.
درد هنگام جویدن روی روکش نشانه چیست؟
درد هنگام جویدن میتواند ناشی از بلند بودن روکش، فشار نامتعادل، ترک دندان، التهاب اطراف ریشه یا مشکل در لثه باشد.
آیا دندان عصب کشی شده زیر روکش هم درد میگیرد؟
بله. عفونت مجدد ریشه، ترک دندان، التهاب لثه یا فشار زیاد روی روکش میتواند باعث درد دندان عصب کشی شده شود.
این مطلب صرفا برای آگاهی عمومی است و جایگزین معاینه و تشخیص دندانپزشک نیست.