مراحل عصب کشی دندان؛ راهنمای کامل درمان ریشه
عصب کشی دندان که نام علمی آن درمان ریشه است، روشی برای حفظ دندانی است که پالپ یا بافت نرم داخل آن دچار التهاب یا عفونت شده است. پالپ دندان شامل عصبها و رگهای خونی است و در عمق دندان و کانالهای ریشه قرار دارد.
وقتی پوسیدگی عمیق، ترک یا شکستگی دندان، ضربه یا ترمیمهای قدیمی باعث آسیب شدید به پالپ شوند، دندان ممکن است به درمان ریشه نیاز پیدا کند. هدف عصب کشی، خارج کردن بافت آسیبدیده، پاکسازی کانالهای ریشه و مهرومومکردن آنهاست تا دندان تا حد امکان حفظ شود.
چه زمانی دندان به عصبکشی نیاز دارد؟
تشخیص قطعی نیاز به عصبکشی تنها با معاینه دندانپزشک و بررسی رادیوگرافی انجام میشود. با این حال، علائم زیر میتوانند نشانه آسیب یا التهاب پالپ دندان باشند:
- دنداندرد مداوم یا ضرباندار
- درد طولانیمدت بعد از مصرف نوشیدنی یا غذای سرد و گرم
- درد هنگام جویدن یا فشار روی دندان
- تورم یا حساسیت لثه در کنار دندان
- ایجاد جوش یا آبسه روی لثه
- تغییر رنگ دندان به خاکستری یا تیره
- درد یا حساسیت دندان پس از ضربه
گاهی دندان به درمان ریشه نیاز دارد، اما درد مشخصی ندارد؛ به همین دلیل معاینه و عکسبرداری دندانپزشکی اهمیت زیادی دارد.
مراحل عصبکشی دندان چگونه است؟
معاینه و تشخیص دقیق
در ابتدا دندانپزشک دندان، لثه و دندانهای اطراف را بررسی میکند. تستهای لازم برای ارزیابی واکنش دندان به سرما، گرما یا فشار انجام میشود و در صورت نیاز، رادیوگرافی برای بررسی ریشهها، استخوان اطراف دندان و میزان عفونت گرفته میشود.
بیحسی و ایزوله کردن دندان
عصبکشی معمولاً با بیحسی موضعی انجام میشود تا درمان با درد همراه نباشد. سپس دندان ایزوله میشود تا محیط درمان خشک و تمیز بماند و از ورود بزاق و آلودگی به کانالها جلوگیری شود.
ایجاد دسترسی به پالپ دندان
دندانپزشک از سطح تاج دندان، مسیر کنترلشدهای برای دسترسی به فضای پالپ ایجاد میکند. این مرحله امکان مشاهده و درمان بافت آسیبدیده و کانالهای ریشه را فراهم میکند.
تخلیه و پاکسازی کانالهای ریشه
بافت ملتهب یا عفونی از داخل کانالها خارج میشود. کانالهای ریشه با ابزارهای ظریف مخصوص شکلدهی، شستوشو و ضدعفونی میشوند تا بقایای بافتی و میکروبها تا حد امکان پاک شوند.
در عفونتهای شدید، ممکن است داروی مخصوص داخل کانال قرار گیرد و ادامه درمان به جلسه بعد موکول شود.
پر کردن کانالها با گوتاپرکا
پس از پاکسازی و آمادهسازی کامل، کانالها با مادهای زیستسازگار به نام گوتاپرکا و مواد سیلکننده مخصوص پر میشوند تا مسیر کانال بسته شود و احتمال ورود مجدد باکتریها کاهش یابد.
ترمیم نهایی دندان
بعد از درمان ریشه، تاج دندان باید هرچه زودتر با ترمیم مناسب بازسازی شود. اگر بخش زیادی از ساختار دندان از بین رفته باشد یا دندان تحت فشار زیاد جویدن قرار بگیرد، دندانپزشک ممکن است روکش را برای محافظت بهتر پیشنهاد دهد.
عصبکشی دندان چند جلسه طول میکشد؟
مدت زمان و تعداد جلسات عصبکشی به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله تعداد کانالهای دندان، محل دندان، پیچیدگی ریشهها، میزان التهاب یا عفونت و شرایط عمومی بیمار.
بسیاری از درمانهای ریشه در یک یا دو جلسه انجام میشوند؛ اما در دندانهایی با عفونت شدید، آبسه یا کانالهای پیچیده، ممکن است به جلسات بیشتری نیاز باشد. تصمیم نهایی در طول درمان و براساس وضعیت دندان گرفته میشود.
آیا عصبکشی درد دارد؟
عصبکشی با بیحسی موضعی انجام میشود و هدف آن از بین بردن درد ناشی از التهاب یا عفونت دندان است. ممکن است پس از درمان، تا چند روز حساسیت یا درد خفیف هنگام جویدن وجود داشته باشد که معمولاً قابل کنترل است.
آیا بعد از عصبکشی باید روکش گذاشت؟
همه دندانهای عصبکشیشده الزاماً به روکش نیاز ندارند. در دندانهای عقب، دندانهای ترکدار یا دندانهایی که بخش زیادی از تاج آنها تخریب شده، روکش میتواند از شکستگی در اثر فشار جویدن محافظت کند.
مراقبتهای بعد از عصبکشی دندان
- تا برطرفشدن کامل بیحسی، چیزی نخورید و ننوشید.
- با دندانی که ترمیم موقت دارد، غذای سفت و چسبناک نجوید.
- داروهای تجویزشده را دقیقاً مطابق دستور مصرف کنید.
- از مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک پرهیز کنید.
- مسواک و نخ دندان را ادامه دهید، اما محل درمان را ملایم تمیز کنید.
- در صورت خارجشدن ترمیم موقت، با مطب تماس بگیرید.
در صورت درد شدید، تورم، تب یا حساسیت مداوم، مراجعه را به تأخیر نیندازید. رعایت بهداشت دهان و ترمیم نهایی بهموقع، نقش مهمی در حفظ دندان درمانشده دارد. راهنمای مراقبت بعد از درمان ریشه
عوارض احتمالی بعد از عصبکشی
درد خفیف، احساس فشار هنگام جویدن یا حساسیت اطراف دندان در روزهای ابتدایی معمولاً قابل انتظار است. اما در صورت مشاهده موارد زیر باید با دندانپزشک تماس بگیرید:
- درد شدید یا دردی که بهجای کاهش، بیشتر میشود
- تورم لثه یا صورت
- تب، ترشح یا طعم ناخوشایند مداوم در دهان
- شکستن دندان یا افتادن ترمیم موقت
- احساس بلندی دندان هنگام بستن دهان
- واکنش دارویی مانند کهیر، خارش یا تنگی نفس
چگونه از نیاز به عصبکشی پیشگیری کنیم؟
- روزی دو بار با خمیردندان حاوی فلوراید مسواک بزنید.
- هر روز از نخ دندان استفاده کنید.
- درد دندان، خونریزی لثه یا حساسیت طولانیمدت را نادیده نگیرید.
- برای چکاپ و جرمگیری منظم به دندانپزشکی مراجعه کنید.
- در صورت شکستگی یا ضربه به دندان، سریعتر معاینه شوید.
- در صورت دندانقروچه، از محافظ شبانه استفاده کنید.
عصبکشی دندان در کرج با دکتر مزدک هاشمی
دکتر مزدک هاشمی در کرج، پس از بررسی دقیق دندان و رادیوگرافی، روش درمان مناسب را پیشنهاد میدهد. پس از اتمام عصبکشی نیز وضعیت دندان برای ترمیم نهایی یا نیاز احتمالی به روکش ارزیابی میشود.
دریافت نوبت آنلاینسوالات متداول درباره عصبکشی دندان
آیا هر دندانی که درد دارد نیاز به عصبکشی دارد؟
خیر. دنداندرد ممکن است به علت پوسیدگی، التهاب لثه، ترک دندان، حساسیت یا مشکلات دیگر ایجاد شود. نیاز به عصبکشی فقط پس از معاینه و تشخیص دندانپزشک مشخص میشود.
عصبکشی دندان چند جلسه طول میکشد؟
بسته به تعداد کانالها و میزان عفونت، درمان ریشه ممکن است در یک یا چند جلسه انجام شود. در بسیاری از موارد یک تا دو جلسه کافی است.
آیا بعد از عصبکشی دندان دوباره درد میگیرد؟
حساسیت یا درد خفیف در روزهای اول طبیعی است و باید بهتدریج کمتر شود. درد شدید، تورم یا بازگشت علائم پس از مدتی نیاز به بررسی دندانپزشک دارد.
آیا بعد از عصبکشی حتماً باید روکش گذاشت؟
خیر. نیاز به روکش به محل دندان و مقدار ساختار سالم باقیمانده بستگی دارد. دندانهای عقب یا دندانهای بسیار تخریبشده اغلب بیشتر به محافظت با روکش نیاز دارند.